محققان وارتون و دانشگاه علم و فناوری هنگ کنگ کشف کردهاند که معاملهگران مالی خودکار مبتنی بر هوش مصنوعی میتوانند با یکدیگر تبانی کنند. این تبانی از طریق دو مکانیسم «هوش مصنوعی» (استراتژیهای تحریک قیمت) و «حماقت مصنوعی» (سوگیری هرس بیش از حد در یادگیری) رخ میدهد. این یافتهها بر اساس آزمایش با عوامل معاملاتی الگوریتمی مبتنی بر یادگیری تقویتی است.
این تحقیق نشان میدهد الگوریتمها میتوانند رفتاری شبیه به استدلال استراتژیک از خود نشان دهند. این امر چالش مهمی را برای تنظیمکنندههای مالی ایجاد میکند، زیرا مهار ریسکهای هوش مصنوعی ممکن است ناخواسته به تشدید مشکلات «حماقت مصنوعی» (استراتژیهای محافظهکارانه) منجر شود.
اگرچه این مقاله وقوع تبانی هوش مصنوعی را در بازارهای واقعی اثبات نمیکند، اما پتانسیل بالای آن را در محیطهای شبیهسازی شده برجسته میسازد و هشداری جدی برای توسعهدهندگان و نهادهای نظارتی است.
مارک زاکربرگ، مدیرعامل متا، چشمانداز جدید خود را برای «ابر هوش شخصی» معرفی کرده است، رویکردی که هوش مصنوعی را به عنوان امتدادی از خود فرد میبیند، نه صرفاً ابزاری برای خودکارسازی کامل کارها. این دیدگاه در تضاد با استراتژیهای متمرکز هوش مصنوعی رقبایی مانند اوپنایآی و گوگل قرار میگیرد که بیشتر بر جایگزینی انبوه تمرکز دارند. زاکربرگ تأکید میکند که هدف توانمندسازی افراد با هوشی است که متناسب با زندگی آنها باشد.
برای تحقق این چشمانداز، متا سرمایهگذاریهای عظیمی در تحقیق و توسعه هوش مصنوعی انجام داده است. این شرکت میلیاردها دلار به این بخش اختصاص داده و استعدادهای برتر را از شرکتهایی مانند اوپنایآی و گوگل دیپمایند جذب کرده است. آزمایشگاههای جدید «ابر هوش متا» مسئول توسعه مدلهای بنیادی مانند لاما و همچنین تحقیقات عمیقتر در معماری و استنتاج هوش مصنوعی خواهند بود. این مقیاس از عملیات نیازمند زیرساختهای محاسباتی بسیار قدرتمندی است.
در بخش سختافزار، متا در حال استقرار شتابدهندههای سفارشی خود (MTIA) در کنار پردازندههای گرافیکی سنتی NVIDIA H100 و A100 است. گمانهزنیهایی نیز در مورد توسعه سیلیکون هوش مصنوعی داخلی توسط متا برای مدلهای آینده لاما وجود دارد که یادآور استراتژی TPU گوگل است. هدف نهایی ارائه همراهان هوش مصنوعی خصوصی و بلادرنگ در دستگاههای لبه یا واقعیت مجازی است که نیازمند سختافزاری فوقالعاده سریع و کارآمد است.
زاکربرگ این چشمانداز را با درسهایی از تجربه متاورس مقایسه میکند. در حالی که بخش Reality Labs متا با ضررهای هنگفت ۶۰ میلیارد دلاری در پروژههایی مانند هدستهای Quest مواجه شده، هوش مصنوعی تناسب فوری با بازار دارد و مدلهای زبان بزرگ (LLM) و چتباتها در حال حاضر در حال تغییر بهرهوری، آموزش و سرگرمی هستند. متا قصد دارد نه تنها در زمینه الگوریتمها، بلکه در زمینه سختافزار نیز بنیاد هوش مصنوعی را خود بسازد و صرفاً یک مستاجر در مراکز داده هوش مصنوعی نباشد. این ایده فلسفی به سرعت در حال تبدیل شدن به یک واقعیت مادی با تمام چالشهای مربوط به گرما، سیلیکون و فشار زنجیره تامین است.
شرکت ژائوشین، یکی از پیشروان صنعت نیمههادی در چین، در کنفرانس جهانی هوش مصنوعی (WAIC) 2025 از پردازندههای نسل جدید خود رونمایی کرد. این محصولات شامل KaiXian KX-7000N برای رایانههای شخصی هوش مصنوعی (AI PC) و Kaisheng KH-50000 به عنوان یک تراشه سرور قدرتمند هستند که قصد رقابت با سری EPYC شرکت AMD را دارد.
پردازنده سرور Kaisheng KH-50000 با حداکثر ۹۶ هسته، سه برابر هستههای مدلهای قبلی ژائوشین را ارائه میدهد و مجهز به ۳۸۴ مگابایت حافظه کش L3 است. این تراشه از ۱۲۸ خط PCIe 5.0، حافظه ۱۲ کاناله DDR5 ECC و اتصال CXL پشتیبانی میکند. در بخش رایانههای شخصی، KaiXian KX-7000N به عنوان اولین تراشه ژائوشین با واحد پردازش عصبی (NPU) معرفی شده است. این تراشه دارای هستههای بیشتر و پشتیبانی پیشرفته از PCIe 5.0 است و ورود ژائوشین به بازار رو به رشد AI PC را نشان میدهد.
این پیشرفتها گامی مهم در راستای هدف چین برای دستیابی به استقلال فناوری از غرب محسوب میشود. اگرچه پردازندههای چینی هنوز غولهای صنعتی نظیر اینتل، AMD و انویدیا را به چالش نکشیدهاند، اما تمرکز کنونی بر تولید محصولات قابل اعتماد است. این تحولات نشاندهنده تغییرات مهم در چشمانداز جهانی سختافزار و حرکت چین به سمت خودکفایی تکنولوژیک است.
تصویب خرید ۱۴ میلیارد دلاری جونیپر نتورکس توسط هیولت پاکارد انترپرایز (HPE) با وجود مخالفت اولیه وزارت دادگستری آمریکا (DOJ) به دلیل نگرانیهای رقابتی، با مداخله کاخ سفید و مقامات اطلاعاتی صورت گرفت. این مداخله نشان داد که منافع امنیت ملی آمریکا بر ملاحظات ضد انحصار غلبه کرده است.
هدف اصلی این ادغام، تقویت جایگاه شرکتهای آمریکایی در برابر نفوذ فزاینده هواوی چین در زیرساختهای شبکه جهانی است. مقامات آمریکایی، تسلط هواوی در کشورهای در حال توسعه با اکوسیستم یکپارچه و مقرونبهصرفه آن را نه تنها یک مسئله تجاری، بلکه یک آسیبپذیری استراتژیک برای نفوذ آمریکا در زیرساختهای دیجیتال میدانند.
ترکیب HPE و جونیپر با بهرهگیری از نقاط قوت هر دو، قصد دارد یک پشته یکپارچه عمودی مشابه هواوی ارائه دهد که به متحدان آمریکا و بخشهای حساس هدف قرار میگیرد. این اقدام همزمان با تلاشهای آمریکا برای کاهش وابستگی جهانی به فناوری چینی است. این تصمیم همچنین نشاندهنده تغییر رویکردی گستردهتر است که در آن استدلالهای سنتی ضد انحصار به نفع استراتژیهای ژئوپلیتیکی کنار گذاشته میشوند، روندی که پیشتر در قانون CHIPS برای نیمهرساناها نیز مشاهده شد. موفقیت نهایی این ادغام به یکپارچهسازی مؤثر محصولات و ارائه راهکاری رقابتی بستگی دارد.
میکرون اخیراً دو خانواده جدید از SSDهای پیشرفته خود را معرفی کرده است: 9650 و 6600 ION. SSD 9650، اولین درایو حالت جامد در صنعت با رابط PCIe 6.0 x4، برای بارهای کاری نیازمند عملکرد بالا در مراکز داده و سرورهای هوش مصنوعی طراحی شده است. این درایو سرعت خواندن ترتیبی بیسابقهای تا 28,000 مگابایت بر ثانیه و سرعت نوشتن تا 14,000 مگابایت بر ثانیه را ارائه میدهد. عملکرد تصادفی آن نیز با 5.5 میلیون IOPS خواندن، یک رکورد محسوب میشود و برای تغذیه مداوم پردازندههای گرافیکی در سیستمهای هوش مصنوعی حیاتی است.
در کنار 9650، میکرون خانواده SSDهای 6600 ION را نیز معرفی کرده است که بر ظرفیت بالا و کارایی انرژی تمرکز دارند. این درایوها با رابط PCIe 5.0 x4 و NAND 3D QLC 276 لایه G9 میکرون ساخته شدهاند و سرعت خواندن ترتیبی تا 14,000 مگابایت بر ثانیه و حداکثر 2 میلیون IOPS خواندن تصادفی را ارائه میدهند. ظرفیتهای اولیه شامل 30.72 ترابایت، 61.44 ترابایت و 122.88 ترابایت است، با برنامهریزی برای عرضه نسخه 245 ترابایتی در نیمه اول سال 2026. این درایوها برای بارهای کاری متمرکز بر ظرفیت بهینهسازی شده و 37% کارآمدتر از HDDها هستند.
نمونههای SSD 9650 در حال حاضر برای مشتریان ارسال میشوند. نمونههای 122 ترابایتی 6600 ION در اواخر سه ماهه سوم 2025 و نسخه 245 ترابایتی در نیمه اول 2026 عرضه خواهند شد. این محصولات نشاندهنده پیشرفتهای قابل توجهی در فناوری ذخیرهسازی برای کاربردهای سازمانی و هوش مصنوعی هستند.
پردازنده آتی N1X انویدیا، یک SoC مبتنی بر ARM، اخیراً در پایگاه داده بنچمارک FurMark ظاهر شده و اولین نگاه را به عملکرد آن روی ویندوز 11 میدهد. این تراشه در تست استرس 720p امتیاز 4,286 با میانگین 71 فریم بر ثانیه کسب کرده که پایینتر از انتظار و حتی برخی کارتهای RTX 2060 است، با وجود 6,144 هسته CUDA. این عملکرد ضعیف به دلیل ماهیت اولیه تراشه است؛ N1X که انتظار میرود در سال 2026 عرضه شود، یک نمونه اولیه مهندسی است که با بودجه توان 120 وات و درایورهای پیش از انتشار آزمایش شده. FurMark نیز بیشتر یک تست استرس است و نتایج آن ممکن است به دلیل محدودیتهای داخلی یا محافظتهای حرارتی، منعکسکننده پتانسیل واقعی تراشه نباشد.
نکته مهمتر از امتیاز بنچمارک، توانایی انویدیا در اجرای N1X روی ویندوز 11 است. این نشاندهنده گامی حیاتی در فعالسازی نرمافزاری و اعتبارسنجی سیستمعامل برای استقرار گستردهتر است. انویدیا N1X را به عنوان یک پلتفرم محاسباتی همهکاره برای بارهای کاری هوش مصنوعی و ایستگاههای کاری معرفی کرده، نه برای بازی. شواهد نشان میدهد که این تراشه نسخهای کاهشیافته از GB10 است.
با یک سال باقیمانده تا عرضه رسمی، این ظهور N1X در FurMark باید به عنوان یک نقطه عطف در مسیر توسعه آن دیده شود. این نشان میدهد که انویدیا به طور پیوسته در حال پایهریزی برای جاهطلبانهترین SoC مبتنی بر ARM خود است، حرکتی که رقابت را در بازار پردازندهها تشدید خواهد کرد.
برنامههایی برای ساخت یک مرکز داده عظیم هوش مصنوعی در شاین، وایومینگ، در دست اقدام است که قرار است مصرف برق بیسابقهای داشته باشد. این پروژه با ظرفیت اولیه ۱.۸ گیگاوات آغاز شده و قابلیت ارتقا تا ۱۰ گیگاوات را دارد. این میزان مصرف برق، نقطه عطفی در تامین نیازهای فزاینده و طاقتفرسای هوش مصنوعی محسوب میشود.
این تاسیسات سالانه ۱۵.۸ تراواتساعت برق مصرف خواهد کرد که پنج برابر مصرف کنونی ساکنان ایالت است. در صورت توسعه کامل تا ۱۰ گیگاوات، مصرف آن بیش از دو برابر کل تولید برق سالانه وایومینگ خواهد بود، ایالتی که خود یکی از صادرکنندگان اصلی انرژی در آمریکاست.
هویت غول فناوری پشت این پروژه عظیم هنوز مشخص نیست، اما گمانهزنیها حول شرکتهای بزرگی مانند مایکروسافت، متا و OpenAI میچرخد. شرکت Tallgrass مسئول زیرساخت انرژی و Crusoe توسعهدهنده مرکز داده است. گزارشها به طور خاص به OpenAI، توسعهدهنده ChatGPT، به عنوان مستاجر احتمالی اشاره دارند، به خصوص با توجه به رابطه کاری قبلی Crusoe با OpenAI در ساخت «بزرگترین مرکز داده جهان» در تگزاس.
با وجود اینکه این مرکز داده عظیم قرار است انرژی مورد نیاز خود را از طریق ترکیبی از گاز و انرژیهای تجدیدپذیر تامین کند، برخی کارشناسان نگران افزایش قبوض برق خانوارها هستند. این نگرانی ناشی از عطش سیریناپذیر صنعت هوش مصنوعی برای انرژی است که میتواند بر هزینههای عمومی برق تاثیر بگذارد.
توافق تجاری اخیر بین ایالات متحده و کمیسیون اروپا، با وجود اعمال تعرفه ۱۵ درصدی بر اکثر کالاهای اروپایی، یک استثنای مهم برای تجهیزات تولید نیمههادی قائل شده است. این بدان معناست که ابزارهای حیاتی ساخت تراشه از شرکتهایی مانند ASML، که برای تولید پیشرفته نیمههادی ضروری هستند، هنگام ورود به آمریکا مشمول تعرفه صفر خواهند بود و در نتیجه گرانتر نخواهند شد. این تصمیم برای حفظ رقابتپذیری صنعت تراشهسازی آمریکا حیاتی است.
در صورت عدم وجود این معافیت، اعمال تعرفه ۱۵ درصدی بر تجهیزات ASML، شامل ابزارهای لیتوگرافی DUV و EUV، اندازهگیری و بازرسی، میتوانست تأثیر مخربی بر تولیدکنندگان بزرگ تراشه در آمریکا مانند اینتل، گلوبالفاندریز، سامسونگ، تگزاس اینسترومنتس و TSMC داشته باشد. این افزایش هزینه به معنای دهها میلیون دلار اضافی برای هر دستگاه لیتوگرافی بود؛ به عنوان مثال، هزینه یک ابزار DUV از ۸۹.۶ میلیون دلار به ۱۰۳ میلیون دلار و یک دستگاه EUV با NA پایین از ۲۶۵ میلیون دلار به ۳۰۵ میلیون دلار افزایش مییافت.
چنین افزایش هزینهای، صدها میلیون دلار بار مالی اضافی را بر دوش کارخانههای پیشرفته ساخت تراشه در آمریکا میگذاشت. این وضعیت نه تنها حاشیه سود شرکتهای تولیدکننده تراشه در آمریکا را کاهش میداد، بلکه میتوانست سرمایهگذاری در کارخانههای جدید را دلسرد کرده و حتی تولید پیشرفته را به سمت آسیا سوق دهد.
بنابراین، معافیت تعرفهای گنجانده شده در این توافق تجاری، نقش کلیدی در حفظ صرفه اقتصادی و رقابتپذیری توسعه کارخانههای ساخت تراشه در ایالات متحده ایفا میکند و از بروز یک بحران هزینهای در قلب صنعت فناوری جلوگیری میکند.
ظرفیت حافظه رم یک گلوگاه مهم برای کاربردهای هوش مصنوعی است. Enfabrica، استارتاپی تحت حمایت انویدیا، سیستم Emfasys را برای حل این مشکل معرفی کرده است. این سیستم نوآورانه امکان افزودن ترابایتها حافظه DDR5 را به هر سروری از طریق اتصال اترنت فراهم میکند. Emfasys به طور خاص برای بارهای کاری استنتاج هوش مصنوعی در مقیاس بزرگ طراحی شده و در حال حاضر با مشتریان منتخب در حال آزمایش است.
Emfasys یک سیستم سازگار با رک است که بر پایه تراشه SuperNIC ACF-S با پهنای باند ۳.۲ ترابیت بر ثانیه ساخته شده و تا ۱۸ ترابایت حافظه DDR5 را با CXL متصل میکند. سرورهای GPU از طریق پورتهای اترنت ۴۰۰G یا ۸۰۰G و با استفاده از RDMA به این مجموعه حافظه دسترسی پیدا میکنند. انتقال دادهها با تأخیر بسیار کم و بدون کپی، از طریق پروتکل CXL.mem انجام میشود. استقرار این سیستم آسان است و نیازی به تغییرات معماری عمده ندارد.
این فناوری نیازهای فزاینده حافظه در هوش مصنوعی مدرن (مانند پرامپتهای طولانی و پنجرههای متنی بزرگ) را برطرف کرده و فشار را از روی حافظه HBM گرانقیمت متصل به GPU برمیدارد. با Emfasys، اپراتورهای مراکز داده میتوانند حافظه سرورهای هوش مصنوعی را به صورت انعطافپذیر گسترش دهند. Enfabrica ادعا میکند که این راهحل میتواند کارایی را افزایش داده، استفاده از منابع را بهینه کند و هزینههای کلی زیرساخت را کاهش دهد. به طور خاص، این تنظیمات میتواند هزینه تولید هر توکن هوش مصنوعی را تا ۵۰٪ در سناریوهای پرکاربرد کاهش دهد.
افبیآی در دالاس موفق به توقیف حدود ۲.۴ میلیون دلار بیتکوین از “Hors”، عضو گروه باجافزاری Chaos، شده است. این فرد مسئول حملات متعدد باجافزاری در تگزاس و سایر نقاط بوده و دفتر دادستانی ایالات متحده برای مصادره این وجوه شکایت مدنی تنظیم کرده است.
گروه Chaos، که توسط تیم Talos سیسکو شناسایی شده، یک گروه جدید “باجافزار به عنوان سرویس” (RaaS) است که اخیراً ظهور کرده و شاخهای از گروه BlackSuit محسوب میشود. این گروه به سرعت رشد کرده و به دلیل حملات “اخاذی مضاعف” در آمریکا، بریتانیا، هند و نیوزلند، توجه افبیآی و شرکتهای بزرگی چون Broadcom را جلب کرده است. نرمافزار باجافزار آنها سیستمهای مختلفی از جمله ویندوز و لینوکس را هدف قرار داده و فایلها را رمزگذاری میکند.
اعضای Chaos قربانیان را تهدید به افشای دادههای سرقت شده یا حملات DDoS در صورت عدم پرداخت باج میکنند و برای ارتباط، یک URL پیاز Tor ارائه میدهند. این توقیف بیتکوین توسط افبیآی، نشان میدهد که رمزارزها به تنهایی نمیتوانند پوشش کاملی برای فعالیتهای مجرمانه در دنیای سایبری فراهم کنند.
