پنج شکایت جدید در تگزاس علیه شرکتهای بزرگ فناوری مانند AMD، اینتل و تگزاس اینسترومنتس ثبت شده است. این شرکتها متهماند که برای جلوگیری از رسیدن قطعات پیشرفتهشان به دست روسیه تحریمشده، اقدامات کافی انجام ندادهاند. وکلای اوکراینی آنها را «تاجران مرگ» خوانده و ادعا میکنند قطعاتشان در پهپادها و موشکهای روسی، از جمله پهپادهای ساخت ایران، یافت شده است. این شکایات به «جهل عمدی» یا «سهلانگاری شرکتی» در عدم اجرای سیستمهای کنترل صادرات اشاره دارند.
اینتل در پاسخ، بیانیهای بهروزرسانیشده ارائه کرده و تاکید نموده که ارسال قطعات به روسیه و بلاروس را در آغاز جنگ متوقف کرده بود. این شرکت تامینکنندگان و توزیعکنندگان خود را نیز مسئول رعایت استانداردهای تحریمی میداند. AMD و TI نیز پیشتر بر انطباق کامل با تحریمها تاکید کرده بودند. این پروندهها چالشهای پیچیده اجرای تحریمها و مسئولیت شرکتهای فناوری در زنجیره تامین جهانی را برجسته میکنند.
انویدیا در حال بررسی افزایش تولید پردازندههای گرافیکی H200 برای مراکز داده است. این تصمیم به دلیل تقاضای شدید مشتریان چینی (علیبابا و بایتدنس) و مجاز شدن صادرات H200 به چین با ۲۵ درصد عوارض توسط آمریکا اتخاذ میشود. انویدیا همزمان بر تولید پردازندههای جدیدتر بلکول و روبین تمرکز دارد که برای منابع پیشرفته TSMC رقابت میکنند. تولید H200 در حال حاضر محدود است، زیرا انویدیا قبلاً محصولات جدیدتر را در اولویت قرار داده بود.
با وجود تایید صادرات آمریکا، مسیر حمل و نقل واقعی نامشخص است؛ رگولاتورهای چینی باید واردات را تایید کنند و پیشنهاداتی برای محدود کردن خرید سختافزار خارجی جهت حمایت از صنعت تراشه داخلی چین مطرح شده است. با این حال، H200 قویترین شتابدهنده هوش مصنوعی قانونی برای شرکتهای چینی است که عملکرد آن ۲ تا ۳ برابر شتابدهندههای داخلی است. انویدیا باید با دقت در مورد افزایش ظرفیت H200 تصمیم بگیرد، زیرا ظرفیت TSMC مورد رقابت شدید است و تغییرات احتمالی در سیاستهای آمریکا و چین میتواند بر این تصمیمگیری تاثیر بگذارد.
اینتل در حال ارزیابی ابزارهای حکاکی مرطوب (wet etch) از شرکت ACM Research است، سازندهای متمرکز بر چین که برخی از واحدهایش تحت تحریمهای آمریکا قرار دارند. این ابزارها برای فرآیند حیاتی 14A اینتل، که برای آینده کسبوکار ریختهگری این شرکت بسیار مهم است، آزمایش میشوند. این اقدام نگرانیهای جدی سیاسی و امنیت ملی را به همراه دارد، به ویژه با توجه به اینکه شرکت سرمایهگذاری Walden International، متعلق به لیپ-بو تان (از مدیران اینتل)، قبلاً در ACM Research سرمایهگذاری کرده بود.
تمایل اینتل به همکاری با تأمینکنندهای با واحدهای تحریمشده، سوالاتی را ایجاد میکند، هرچند آزمایش به معنای تأیید نهایی نیست. اینتل پیش از این اعلام کرده بود که عدم جذب مشتریان بزرگ برای 14A میتواند به تأخیر یا لغو آن منجر شود. ارتباط مالی غیرمستقیم لیپ-بو تان با ACM Research، پیچیدگیهای بیشتری به این موضوع میافزاید و میتواند منافع شخصی را در تصمیمات شرکت مطرح کند.
چین در حال بررسی سرمایهگذاری ۷۰ میلیارد دلاری در صنعت تراشه داخلی خود است که بزرگترین سرمایهگذاری دولتی در نیمههادیها در جهان خواهد بود. این اقدام با هدف کاهش وابستگی به فناوریهای آمریکایی و رقابت با شرکتهایی مانند انویدیا صورت میگیرد و بر مبنای طرحهای قبلی مانند “صندوق بزرگ III” استوار است. این سرمایهگذاری عظیم میتواند طراحی و توسعه ساخت تراشه را تسریع بخشد.
با این حال، طراحی تراشههای چینی هنوز چندین نسل از بهترین محصولات انویدیا و AMD عقبتر است. این سرمایهگذاری حیاتی، که با رویکرد “ملی” رئیسجمهور شی جین پینگ برای دفاع و شکستن سلطه اقتصادی آمریکا بر تولید سیلیکون پیشرفته همخوانی دارد، برای پر کردن این شکاف و دستیابی به استقلال کامل در تولید نیمههادیها ضروری است. هدف نهایی، غلبه بر چالشهای عملکردی و تضمین خودکفایی است.
ریویان از تراشه هوش مصنوعی داخلی RAP1 و پلتفرم خودران ACM3 خود رونمایی کرد. این تراشه 5 نانومتری با 14 هسته Armv9، قدرت 1800 TOPS را برای ACM3 فراهم میکند. نکته برجسته، پشتیبانی ACM3 از حسگر LiDAR است که برخلاف رویکرد تسلا بوده و قرار است تا اواخر 2026 در خودروهای R2 ریویان به کار رود. خودروهای R1 نیز دستیار Universal Hands Free (UHF) را دریافت میکنند و سرویس Autonomy+ با هدف رانندگی خودران سطح 4 ارائه میشود.
این حرکت ریویان، که شامل سرمایهگذاری مشترک 5.8 میلیارد دلاری با فولکسواگن برای نرمافزار و معماری الکتریکی خودروهای برقی نیز میشود، نشاندهنده تمرکز بر بخش سودآور نرمافزار و خدمات است. با توسعه مدل هوش مصنوعی Large Driving Model و پتانسیل فروش فناوری خودران به سایر خودروسازان، ریویان خود را به عنوان رقیبی جدی برای تسلا در حوزه سختافزار و نرمافزار خودران مطرح کرده و از نظر فناوری از آن پیشی میگیرد.
اینتل در پرونده ۱۶ ساله ضد انحصار اتحادیه اروپا، مربوط به اقدامات ضد رقابتی علیه AMD بین سالهای ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۸، شکست خورد و با جریمه ۲۳۷ میلیون یورویی (۲۷۸ میلیون دلاری) مواجه شد. این پرونده طولانی که در سال ۲۰۰۹ با جریمه اولیه ۱.۰۶ میلیارد یورویی آغاز شده بود، پس از چندین مرحله تجدیدنظر و ارزیابی مجدد، از جمله لغو جریمه اولیه در ۲۰۲۲ و کاهش آن به ۳۷۶ میلیون یورو در ۲۰۲۳-۲۴، اکنون به این مبلغ نهایی رسیده است. دادگاه عمومی اتحادیه اروپا تصمیم کمیسیون را تأیید کرده، اما مبلغ جریمه را مجدداً کاهش داده است.
با این حال، پرونده ممکن است هنوز به پایان نرسیده باشد، زیرا اینتل و کمیسیون اروپا میتوانند به دیوان دادگستری اتحادیه اروپا اعتراض کنند. این مورد نمونهای دیگر از تلاشهای اتحادیه اروپا برای تضمین رقابت عادلانه در بازار است، که پیش از این نیز شرکتهایی مانند اپل، گوگل و مایکروسافت را به دلیل سوءاستفاده از موقعیت خود جریمه کرده یا مجبور به تغییر رویههایشان کرده است. این اقدامات نشاندهنده تعهد اتحادیه اروپا به حمایت از مصرفکنندگان و حفظ بازاری رقابتی است.
بازار رم، به ویژه DDR5، با افزایش شدید قیمت و فعالیت دلالان در eBay مواجه است. این وضعیت ناشی از کمبود جهانی حافظه و رونق هوش مصنوعی است که تقاضا برای حافظه سرور را به شدت افزایش داده است. تولیدکنندگان اصلی (سامسونگ، SK Hynix، Micron) ظرفیت خود را به سمت حافظه سرور سوق داده و تولید رم مصرفکننده را کاهش دادهاند. این امر قیمت کیتهای رم مصرفکننده را تا چندین برابر افزایش داده؛ دلالان آنها را با قیمتهای گزافی، گاهی تا 7 برابر ارزش اصلی، به فروش میرسانند. این روند بر سیستمهای از پیش ساخته شده نیز تأثیر منفی گذاشته است.
این افزایش قیمتها بر خریداران قطعات تکی، تولیدکنندگان رایانههای شخصی سفارشی و حتی Raspberry Pi تأثیر گذاشته است. با توجه به این شرایط، ارتقاء حافظه یا ساخت سیستم جدید مناسب نیست. توصیه میشود در صورت نیاز فوری، خرید از خردهفروشان معتبر را به دلالان ترجیح دهید. تا زمان بازگشت قیمتها به سطوح عادی (با فروکش کردن حباب هوش مصنوعی) صبر کنید، زمان دقیق این اتفاق نامشخص است.
توسعهدهنده دیوید نوئل نگ با قمار روی یک سیستم انویدیا گریس هاپر «به وضوح جعلی» در ردیت، سختافزاری به ارزش ۸۰ هزار دلار را با ۷۰۰۰ یورو به دست آورد. این سیستم شامل دو سوپرچیپ گریس-هاپر، دو پردازنده ۷۲ هستهای گریس، دو پردازنده گرافیکی H100 و ۹۶۰ گیگابایت حافظه LPDDR5X بود. با وجود مشکلات اولیه مانند تبدیل از خنککننده مایع به هوا، نگ پس از تحقیق و اطمینان از اعتبار فروشنده، این ریسک را پذیرفت.
نگ با تلاش و ابزارهایی چون الکل و قطعات چاپ سهبعدی، سیستم را بازسازی و خنککننده جدیدی برای آن ساخت. این تلاشها به او امکان داد تا مدلهای LLM با ۲۳۵ میلیارد پارامتر را در خانه با هزینهای کمتر از یک H100 اجرا کند. جالب اینکه، ارزش ۹۶۰ گیگابایت حافظه LPDDR5X، از زمان خرید، به تنهایی از مبلغ پرداختی او برای کل مجموعه فراتر رفته است.
استارتآپ Conduit در سانفرانسیسکو طی شش ماه، ۱۰,۰۰۰ ساعت داده عصبی غیرتهاجمی را از هزاران فرد جمعآوری کرده است. این بزرگترین مجموعه داده عصبی-زبانی شناخته شده است که برای آموزش مدلهای هوش مصنوعی تبدیل فکر به متن به کار میرود. هدف، رمزگشایی محتوای معنایی از فعالیت مغز، پیش از صحبت یا تایپ است. شرکتکنندگان در جلسات دو ساعته با LLMها گفتگو میکنند. Conduit برای این منظور، هدستهای چندوجهی سفارشی (EEG و fNIRS) را طراحی و تولید کرده، چون گزینههای تجاری کافی نبودند.
این شرکت با چالشهای تداخل الکتریکی مقابله کرد و دریافت که با افزایش مقیاس دادهها، نیاز به کاهش نویز تهاجمی کمتر میشود. هزینههای عملیاتی نیز با بهینهسازی بکاند و سیستم رزرو، تا ۴۰ درصد کاهش یافت. Conduit اکنون بر آموزش مدلها تمرکز دارد و جزئیات سیستم رمزگشایی خود را بعداً منتشر خواهد کرد. این پروژه پیشرفتی قابل توجه در هوش مصنوعی و درک ارتباط مغز و زبان محسوب میشود.
چین فهرستی از تامینکنندگان سختافزار هوش مصنوعی مورد تایید دولت را آغاز کرده است که شرکتهای داخلی مانند کمبریکون و هواوی را در اولویت قرار داده و شرکتهای خارجی نظیر انویدیا را مستثنی میکند. این اقدام بخشی از استراتژی گستردهتر چین برای جایگزینی فناوریهای آمریکایی با جایگزینهای بومی در بخش دولتی است که با اهداف امنیت ملی و خودکفایی در نیمهرساناها هدایت میشود. این فهرست جدید، پلتفرمهای سختافزاری و نرمافزاری مجاز برای خرید را مشخص کرده و میلیاردها دلار هزینه سالانه را تحت تاثیر قرار میدهد.
این سیاست دوگانگی ایجاد میکند: سختافزار انویدیا عملکرد و اکوسیستم برتری دارد، اما داخلیسازی به چین امکان توسعه استانداردهای خود را میدهد. شرکتهای تجاری بزرگ همچنان از انویدیا استفاده میکنند، اغلب از طریق ابر. چین برای تشویق استفاده از سختافزار داخلی، یارانههای انرژی ارائه میدهد. با این حال، چالش اصلی توانایی صنعت چین در تولید پردازندههای هوش مصنوعی کافی است، به خصوص با محدودیتهای SMIC و تحریمها، و آینده کارخانه هواوی نامشخص است.
